Obraz ciała, czyli sposób, w jaki postrzegamy własne ciało i myślimy o nim, zaczyna kształtować się już w dzieciństwie. To, jak dziecko widzi siebie, zależy od wielu czynników, w tym od przekazów rodzinnych oraz treści przyswajanych w mediach społecznościowych. W dobie Instagrama, TikToka i innych platform społecznościowych, rola rodziców w budowaniu pozytywnego obrazu ciała u dzieci i młodzieży jest kluczowa. Jak więc możemy pomóc naszym dzieciom akceptować siebie i budować zdrowe podejście do wyglądu?
Rodzina jest pierwszym środowiskiem, w którym dziecko uczy się, jak postrzegać własne ciało. To, jak rodzice mówią o swoim wyglądzie oraz jak komentują wygląd innych, ma ogromne znaczenie dla rozwijającego się dziecka. Badania wykazały, że dzieci, których rodzice często krytykują swoje ciało, są bardziej skłonne do niezadowolenia ze swojego wyglądu (Rodgers i in., 2020). Dobrze więc, by rodzice świadomie kształtowali w domu narrację na temat ciała i unikali negatywnych komentarzy na temat własnego i cudzego wyglądu. Warto pamiętać też o podkreślaniu wartości innych niż wygląd i chwaleniu dzieci za ich wyjątkowy charakter zamiast za urodę. Zadanie rodziców w dzisiejszych czasach jest wyjątkowo trudne, ponieważ polega dodatkowo na “rekompensowaniu” czy “prostowaniu” negatywnego przekazu płynącego z mediów.
Współczesne media społecznościowe przepełnione są wyidealizowanymi wizerunkami, często poprawionymi za pomocą filtrów czy edycji graficznej. Badania sugerują, że nadmierna ekspozycja na tego typu treści może prowadzić do niskiej samooceny i niezadowolenia z własnego wyglądu, zwłaszcza u dziewczynek (Holland i Tiggemann, 2016). Dobrze jest, by rodzice podejmowali ze swoimi dziećmi rozmowy na temat obrazów ciała pokazywanych w mediach i uświadamiali, że nie wszystko, co pokazywane jest w Internecie jest prawdziwe. Warto kształtować w dzieciach krytyczne podejście do treści prezentowanych w mediach i pytać, jakie uczucia wywołuje w nich, to co widzą. Dobrym pomysłem może być też poszukanie pozytywnych treści i twórców promujących zdrowe czy po prostu nieszkodliwe treści.
Przed rodzicami stoi nie lada wyzwanie – dzieci narażone są na szkodliwe treści w Internecie i niestety niemożliwym zdaje się uchronienie ich od negatywnego przekazu. Można z nimi jednak o tym rozmawiać, pytać, pokazywać zdrowsze wzorce i dbać o tworzenie przestrzeni, w której dzieci nie boją się rozmawiać o ciele. Należy jednak pamiętać, że dzieci przede wszystkim patrzą na swoich rodziców i kiedy relacja z ciałem u dorosłych nie będzie uporządkowana, dzieci przejmą postawy i myślenie dotyczące cielesności od swoich opiekunów.
Autorka tekstu: Monika Mordawska
Bibliografia:
Holland, G., & Tiggemann, M. (2016). A systematic review of the impact of the use of social networking sites on body image and disordered eating outcomes. Body Image, 17, 100-110.
Rodgers, R. F., McLean, S. A., Marques, M. D., Dunstan, C. J., & Paxton, S. J. (2020). Trajectories of body dissatisfaction and dietary restraint in early adolescent girls: A latent class growth analysis. Journal of Youth and Adolescence, 49(8), 1654-1666.